Bir konuyu arkadaşınıza anlatmadan önce açıklama kartı hazırlamak

Bir arkadaşınıza bir konuyu anlatmayı denemek, kendi açıklamanızda hangi noktaların belirsiz kaldığını görmenizi sağlayabilir. Ancak birlikte çalışmak, verilen bilginin kendiliğinden doğru olduğu anlamına gelmez. Necmettin Erbakan Koleji eğitim alanında bu örnek, öğretmenin gerçek içeriğine dayanan bir açıklama kartı hazırlamayı ele alıyor. Kart arkadaşınızı değerlendirmek veya bir öğrenme sonucu vaat etmek için değildir. Kendi anlatımınızı düzenlemeye ve gerektiğinde doğru kaynağa dönmeye yardımcı olacak bir çalışma notudur.

Anlatılacak parçayı küçük seçin

Bütün ünite yerine tek bir kavram, örnek veya öğretmenin verdiği kısa çalışma seçin. Kapsamı arkadaşınızla birlikte netleştirin. Çok geniş bir başlık seçerseniz açıklamadaki boşluğun nerede olduğunu anlamak zorlaşabilir. Kartta konu adı ve ilgili kaynak bulunsun. Henüz anlamadığınız noktayı biliyormuş gibi anlatmayı planlamayın; soru olarak ayırın. Birlikte çalışma biçiminiz öğretmenin ödev ve işbirliği yönergesiyle uyumlu olmalıdır. Bireysel yapılması istenen işi ortak yanıtla değiştirmeyin.

Açıklamayı bir örneğe bağlayın

Kendi cümlenizi yazıp gerçek ders kaynağından uygun bir örnek seçin. Örneğin neyi gösterdiğini bir satırla açıklayın. Kaynakta bulunmayan bir bilgiyi sırf anlatımı ilginç kılmak için eklemeyin. Bir benzetme kullanıyorsanız hangi kısmın benzetme olduğunu söyleyin; onun bütün konu için geçerli olduğunu varsaymayın. Açıklama kartı uzun bir ders metni olmak zorunda değildir. Konu, örnek ve kaynak bağlantısı anlaşılır olduğunda konuşmada aynı parçaya dönmek kolaylaşır.

Dinleyenin sorusunu olduğu gibi not edin

Arkadaşınızın sorusunu hemen yanlış anlamış saymayın. Hangi cümlede duraksadığını veya hangi örneği açıklamanızı istediğini sorun. Soruyu kendi yorumunuzla değiştirip farklı bir yanıt vermeyin. Kartta kısa bir soru alanı bırakabilirsiniz. Soru sizin de bilmediğiniz bir konuysa birlikte kaynak kontrolüne yönelin. Bir kişiye anlatıyor olmanız her yanıtı bilmeniz gerektiği anlamına gelmez. Açıkça bilmediğinizi belirtmek, yanlış açıklamanın kesin bilgiye dönüşmesini engellemeye yardımcı olur.

Farklı açıklamaları kaynakla karşılaştırın

Aynı konuda iki farklı yorum çıkarsa hangisinin daha ikna edici duyulduğuna göre karar vermeyin. Ders materyali ve öğretmenin yönlendirmesi esas alınır. Kaynak soruyu karşılamıyorsa öğretmene götürülecek örneği hazırlayın. Kartta karşılaştırmanın sonucunu ve açık kalan kısmı ayrı yazın. Arkadaşınızın açıklamasını kendi notunuza alırken onun sözcüklerini kaynak metni gibi sunmayın. Ortak konuşma, kaynak yerine geçen yeni bir kesin bilgi üretmemelidir. Değişen açıklamanın nedeni görünür olsun.

Oturumu kısa bir kapanış sorusuyla bitirin

Bugün hangi örneği daha açık anlatabildik ve hangi soru hâlâ bekliyor? Bu iki soruya kısa yanıt verin. Birbirinize puan vermek veya genel başarı yorumu yapmak zorunda değilsiniz. Sonraki görüşmede hangi kaynağa bakacağınız belli olabilir. Kartta yalnızca gerçekten üzerinde konuştuğunuz bölüm yer alsın. Konuşmanın yapılmış olması konuyu tamamen öğrendiğinizi kanıtlamaz. İleride yeni bir örnekle yeniden denemek isterseniz önceki sorunun bağlantısını koruyabilirsiniz.

İlk uygulamada bir konuyu birkaç cümle ve tek örnekle anlatın. Arkadaşınızın sorduğu soruyu kartınıza ekleyin ve ardından kaynakla kontrol edin. Sonuç kısa ama somut bir not olacaktır. Kendi anlatımınızı düzeltmek için en yararlı ipucu, uzun konuşmanızdan çok hangi cümlenin açıklama gerektirdiğini görebilmektir.